- Şubat 17, 2026
- by Av. Selman EKE
- Genel
ÖLÜMDEN ÖNCE YAPILAN MİRASTAN FERAGAT VE BENZERİ İŞLEMLERİN TÜRKİYE VE İTALYA’DAKİ HUKUKİ GEÇERLİLİĞİ VE KARŞILIKLI ETKİLERİ
I. KAVRAMSAL NETLEŞTİRME (ÇOK KRİTİK)
Öncelikle altını çizmek gerekir ki:
🔴 “Mirasın reddi (rinuncia all’eredità)” yalnızca ölümden SONRA yapılabilir.
Ölümden önce yapılan işlemler:
- Hukuken mirasın reddi değildir,
- “Miras hakkından feragat”,
- “Gelecekteki mirasa ilişkin sözleşme / beyan” niteliğindedir.
Bu ayrım yapılmadan yapılan her işlem hukuki risk doğurur.
II. TÜRK HUKUKUNDA ÖLÜMDEN ÖNCE MİRASTAN FERAGAT
1. Hukuki Dayanak
Türk hukukunda ölümden önce mirasa ilişkin işlem:
- TMK m. 528 – Mirastan Feragat Sözleşmesi kapsamında mümkündür.
Bu sözleşme:
- Muris hayattayken yapılır,
- Muris ile mirasçı arasında akdedilir,
- Noterde düzenleme şeklinde yapılmak zorundadır.
2. Hukuki Sonuç
Geçerli bir mirastan feragat sözleşmesi varsa:
- Feragat eden kişi, murisin ölümünde mirasçı olmaz,
- Saklı pay dâhil miras hakkı doğmaz,
- Feragat, kural olarak altsoyu da bağlar (aksi kararlaştırılmadıkça).
❗ Tek taraflı beyan, dilekçe, taahhütname veya “reddediyorum” yazısı
➡️ Geçersizdir.
III. İTALYAN HUKUKUNDA ÖLÜMDEN ÖNCE MİRAS İŞLEMLERİ
1. Genel Kural: Kesin Yasak
İtalyan hukukunda ölümden önce mirasa ilişkin işlemler konusunda çok katı bir yasak vardır.
Codice Civile art. 458 uyarınca:
“Sono nulli i patti successori.”
Yani:
- Gelecekteki miras hakkında yapılan her türlü sözleşme
- Mutlak butlanla geçersizdir.
2. Sonuç
İtalya’da:
- Ölümden önce mirastan feragat,
- Gelecekteki mirası reddetme,
- “İleride miras istemeyeceğim” şeklindeki beyanlar
❌ HUKUKEN YOK HÜKMÜNDEDİR.
Noter huzurunda yapılsa dahi:
- Geçerli olmaz,
- Miras açıldığında hiçbir bağlayıcılığı yoktur.
IV. TÜRKİYE’DE YAPILAN ÖLÜMDEN ÖNCEKİ FERAGATİN İTALYA’DAKİ ETKİSİ
1. Uygulanacak Hukuk
Bu noktada AB Miras Tüzüğü (650/2012) devreye girer.
Ancak:
- Tüzük, ölümden sonra doğan miras ilişkisini düzenler,
- Ölümden önce yapılan “pactum successorium” niteliğindeki işlemleri meşrulaştırmaz.
2. Sonuç
Türkiye’de:
- TMK m. 528’e uygun şekilde yapılmış,
- Noter düzenleme şeklindeki bir mirastan feragat sözleşmesi,
👉 İtalya’da KENDİLİĞİNDEN geçerli sayılmaz.
Çünkü:
- İtalyan hukuku, bu tür sözleşmeleri kamu düzenine aykırı kabul eder.
- Art. 458 c.c. nedeniyle tanıma mümkün değildir.
📌 İtalya bakımından sonuç:
- Feragat eden kişi, murisin ölümünde mirasçı olarak kabul edilir,
- Ancak ölümden sonra ayrıca rinuncia all’eredità yapılmadıkça sorumluluk devam eder.
V. İTALYA’DA YAPILAN ÖLÜMDEN ÖNCEKİ BEYANLARIN TÜRKİYE’DEKİ ETKİSİ
İtalya’da:
- Ölümden önce yapılan mirasa ilişkin her türlü beyan geçersiz olduğundan,
Türkiye’de de:
- Hukuki değer taşımaz,
- TMK m. 528 anlamında feragat sözleşmesi yerine geçmez.
Dolayısıyla:
- Türk makamları bu tür belgeleri hukuki işlem olarak dikkate almaz.
VI. UYGULAMADA EN TEHLİKELİ YANILGI
🚨 “Babam hayattayken mirastan vazgeçtim, sorun kalmadı”
🚨 “İtalya’da imza attım, miras bana gelmez”
➡️ HUKUKEN YANLIŞTIR.
Ölümden önce yapılan bu tür işlemler:
- Türkiye’de sadece çok sıkı şekil şartlarıyla geçerli,
- İtalya’da ise kesin olarak hükümsüzdür.
VII. SONUÇ
- Ölümden önce yapılan işlemler rinuncia di eredità değildir.
- Türkiye’de yalnızca mirastan feragat sözleşmesi mümkündür.
- İtalya’da patti successori mutlak surette yasaktır.
Bu nedenle:
- Türkiye’de yapılan feragat, İtalya’da koruma sağlamaz,
- İtalya’da yapılan beyanlar Türkiye’de geçerli olmaz.
Gerçek koruma, ölümden sonra her iki ülkede ayrı ayrı işlem yapılmasıyla sağlanır.



